Pro-Ject RPM 3 Carbon – gramofon Hi-Fi z 10-calowym ramieniem Carbon i Ortofon 2M Silver

Pro-Ject RPM 3 Carbon to zaawansowany, manualny gramofon analogowy należący do charakterystycznej serii RPM marki Pro-Ject. Konstrukcja została opracowana z myślą o możliwie precyzyjnym odczycie płyt winylowych i ograniczeniu wpływu rezonansów, drgań oraz niedokładności napędu na końcowy efekt brzmieniowy.

Model RPM 3 Carbon wykorzystuje precyzyjny napęd paskowy z wolnostojącym silnikiem synchronicznym, sterowanym przez generator AC o bardzo wysokiej dokładności. Zastosowano również odwrócone łożysko talerza z ceramiczną kulką, ciężkie chassis MDF oraz wyjątkowe 10-calowe ramię S wykonane z połączenia carbonu, aluminium i żywicy. W wersji wyposażonej w przetwornik gramofon otrzymuje fabrycznie zamontowaną Ortofon 2M Silver.

RPM 3 Carbon został zaprojektowany jako konstrukcja dla wymagającego miłośnika winyli, który oczekuje zarówno wysokiej jakości mechaniki, jak i możliwości dalszego rozwijania toru analogowego.

Pro-Ject RPM 3 Carbon – filozofia serii RPM

Seria RPM powstała wokół idei maksymalnego ograniczenia wpływu niepożądanych rezonansów na pracę gramofonu. W RPM 3 Carbon szczególną uwagę zwrócono na rozmieszczenie masy, separację silnika i konstrukcję chassis.

Charakterystyczne chassis ma niską podatność na rezonanse i zostało zaprojektowane tak, aby możliwie skutecznie tłumić drgania. Centralne rozmieszczenie masy pomaga poprawić zachowanie całej konstrukcji podczas pracy talerza.

To podejście pozwala traktować RPM 3 Carbon nie jako prosty gramofon do odtwarzania płyt, ale jako precyzyjne źródło analogowe przeznaczone do bardziej ambitnych systemów stereo.

Precyzyjny napęd paskowy

Jednym z najważniejszych elementów Pro-Ject RPM 3 Carbon jest precyzyjny napęd paskowy. Silnik synchroniczny został umieszczony poza głównym chassis, dzięki czemu jego drgania są w znacznie mniejszym stopniu przenoszone na talerz i ramię.

Silnik otrzymuje zasilanie z ultra-precyzyjnego generatora AC sterowanego przez zasilanie DC. Takie rozwiązanie pozwala producentowi uzyskać bardzo dobrą kontrolę prędkości obrotowej i ograniczyć wpływ niestabilności sieci elektrycznej na pracę napędu.

Gramofon obsługuje 33 oraz 45 obr./min, a zmianę prędkości wykonuje się manualnie.

Odwrócone łożysko z ceramiczną kulką

RPM 3 Carbon wykorzystuje odwrócone łożysko talerza, którego konstrukcja obejmuje stalową oś oraz ceramiczną kulkę.

Rozwiązanie zostało zastosowane w celu ograniczenia tarcia i niepożądanych drgań, a tym samym zmniejszenia poziomu rumble. Pro-Ject stosuje tego typu łożyskowanie w swoich bardziej zaawansowanych konstrukcjach RPM, traktując je jako jeden z elementów odpowiedzialnych za stabilną i cichą pracę talerza.

W praktyce stabilne łożyskowanie ma znaczenie zarówno dla czystości tła, jak i dla utrzymania odpowiedniej stabilności obrotów.

Talerz 300 mm z MDF i warstwą winylową

Gramofon wyposażono w talerz o średnicy 300 mm wykonany z MDF, na którego powierzchni zastosowano warstwę winylu pełniącą funkcję maty.

Takie rozwiązanie pozwala połączyć dobre właściwości tłumiące MDF z powierzchnią przeznaczoną bezpośrednio do kontaktu z płytą. Warstwa winylowa pomaga również kontrolować rezonanse talerza.

Dla użytkowników szukających dalszych możliwości modernizacji Pro-Ject przygotował opcjonalny Acryl it RPM 3 Carbon. Jest to akrylowy talerz o średnicy 300 mm, który zastępuje fabryczny talerz MDF. Producent wskazuje na jego wysoką odporność na rezonanse oraz możliwość położenia płyty bezpośrednio na powierzchni akrylu.

10-calowe ramię S z Carbonu, aluminium i żywicy

Jednym z najważniejszych wyróżników RPM 3 Carbon jest jego 10-calowe ramię w kształcie S.

Rurka ramienia wykonana została z połączenia włókna węglowego, aluminium i żywicy. Pro-Ject wykorzystuje specjalny proces obejmujący obróbkę cieplną i formowanie pod ciśnieniem około 100 barów. Celem jest zwiększenie sztywności konstrukcji, poprawa wewnętrznego tłumienia i ograniczenie rezonansów własnych ramienia.

Według producenta zastosowane rozwiązanie sprawia, że ramię może współpracować również z bardziej wymagającymi wkładkami typu MC.

Efektywna długość ramienia wynosi 254 mm, masa efektywna 16 g, a overhang to 16 mm.

Carbon i aluminium – sztywność oraz tłumienie

Połączenie carbonu, aluminium i żywicy nie zostało zastosowane wyłącznie dla efektu wizualnego. Poszczególne materiały odpowiadają za różne właściwości mechaniczne konstrukcji.

Włókno węglowe zapewnia wysoką sztywność, aluminium stanowi stabilną bazę konstrukcyjną, natomiast żywica pomaga kontrolować rezonanse. Dzięki specjalnej obróbce producent uzyskał kompromis pomiędzy sztywnością a tłumieniem.

To szczególnie ważne w przypadku ramienia gramofonowego, którego zadaniem jest utrzymywanie wkładki w odpowiednim położeniu przy jednoczesnym ograniczeniu przenoszenia drgań niezwiązanych z informacją muzyczną.

Magnetyczny anti-skating

RPM 3 Carbon wyposażono w magnetyczny system anti-skating.

Jego zadaniem jest kompensowanie siły bocznej działającej na ramię podczas odtwarzania płyty. Odpowiednie ustawienie anti-skatingu pozwala zachować bardziej równomierny nacisk igły na obie ścianki rowka i pomaga utrzymać prawidłowe warunki pracy wkładki.

Zastosowanie układu magnetycznego pozwala na precyzyjną regulację bez wprowadzania dodatkowych, skomplikowanych mechanizmów.

Tłumiona przeciwwaga TPE

Pro-Ject zastosował również przeciwwagę z tłumieniem TPE.

Materiał TPE pomaga kontrolować rezonanse powstające w zespole ramienia i przeciwwagi. To rozwiązanie uzupełnia konstrukcję samej rurki ramienia, która została zaprojektowana z dużym naciskiem na kontrolę drgań.

Zakres regulacji siły nacisku wynosi 0–25 mN, dzięki czemu ramię może współpracować z szeroką gamą wkładek.

Ortofon 2M Silver – fabryczna wkładka MM

W wersji wyposażonej w przetwornik Pro-Ject RPM 3 Carbon otrzymuje Ortofon 2M Silver, czyli specjalną odmianę popularnej rodziny 2M.

Jest to wkładka MM z igłą eliptyczną, charakteryzująca się napięciem wyjściowym 5,5 mV, pasmem przenoszenia 20 Hz – 22 kHz oraz separacją kanałów wynoszącą 25 dB przy 1 kHz. Zalecana siła nacisku wynosi 18 mN.

2M Silver została dobrana do charakteru ramienia RPM 3 Carbon i tworzy z nim gotowy tor analogowy przeznaczony do wysokiej jakości odtwarzania muzyki.

Model jest również dostępny bez wkładki, co daje użytkownikowi możliwość wyboru własnego przetwornika i dopasowania go do konkretnego systemu.

Brzmienie Pro-Ject RPM 3 Carbon

Konstrukcja RPM 3 Carbon została przygotowana przede wszystkim z myślą o stabilnym, czystym i angażującym przekazie analogowym.

Połączenie niskorezonansowego chassis, odseparowanego silnika, precyzyjnego łożyska talerza oraz 10-calowego ramienia pozwala ograniczyć niepożądane wpływy mechaniczne i zachować dużą ilość informacji zapisanych w rowku.

Fabryczna wkładka Ortofon 2M Silver dodaje do tego własny charakter brzmieniowy, oferując dobrą dynamikę, szczegółowość oraz dużą ilość informacji w zakresie średnich i wysokich tonów.

RPM 3 Carbon dobrze odnajdzie się zarówno w nagraniach wokalnych i jazzowych, jak i w rocku, bluesie, muzyce klasycznej czy elektronice. Jego konstrukcja nie jest nastawiona na sztuczne podkreślanie jednej części pasma, ale na możliwie stabilny i kontrolowany odczyt.

Stabilność obrotów

Parametry napędu należą do jednych z mocnych stron RPM 3 Carbon.

Producent deklaruje odchylenie prędkości na poziomie ±0,14% przy 33 RPM oraz ±0,11% przy 45 RPM. Wow & flutter wynosi odpowiednio ±0,19% oraz ±0,08%. Stosunek sygnału do szumu został określony na poziomie -71 dB.

Stabilność obrotów jest jednym z kluczowych elementów wpływających na prawidłowe odwzorowanie rytmu, barwy oraz przestrzeni nagrania.

Pro-Ject Connect it E Phono

W zestawie znajduje się przewód Pro-Ject Connect it E Phono – półsymetryczny przewód phono o niskiej pojemności i odpowiednim ekranowaniu.

Jego zadaniem jest zachowanie możliwie wysokiej jakości sygnału pomiędzy wkładką a wejściem phono wzmacniacza lub zewnętrznego przedwzmacniacza. Przewód oraz zasilacz znajdują się w komplecie.

Brak wbudowanego przedwzmacniacza phono

Pro-Ject RPM 3 Carbon nie posiada wbudowanego przedwzmacniacza gramofonowego.

Gramofon należy podłączyć do wejścia PHONO we wzmacniaczu lub amplitunerze albo do odpowiedniego zewnętrznego przedwzmacniacza phono.

Dla bardziej wymagającego systemu jest to zaleta, ponieważ użytkownik może dobrać stopień phono odpowiednio do zastosowanej wkładki i charakterystyki całego zestawu.

Ręczna obsługa – klasyczny kontakt z analogiem

RPM 3 Carbon jest gramofonem w pełni manualnym.

Uruchomienie napędu, wybór prędkości oraz rozpoczęcie i zakończenie odtwarzania wymagają ingerencji użytkownika. Nie ma tutaj automatycznego startu ani powrotu ramienia.

Dla wielu miłośników winyli właśnie taka konstrukcja jest częścią doświadczenia korzystania z analogowego źródła. Użytkownik ma pełną kontrolę nad każdym etapem odtwarzania.

Możliwości rozbudowy

RPM 3 Carbon może być dalej rozwijany wraz z całym systemem stereo.

Jednym z najciekawszych akcesoriów jest Acryl it RPM 3 Carbon, czyli opcjonalny talerz akrylowy zastępujący fabryczną wersję MDF. Jego zastosowanie ma ograniczyć rezonanse talerza i dodatkowo zmienić charakter brzmieniowy gramofonu.

Dostępna jest również platforma Ground it deluxe, kompatybilna z RPM 3 Carbon, zapewniająca bardziej izolowane, ciężkie i stabilne podłoże dla gramofonu.

Dzięki temu RPM 3 Carbon może stanowić podstawę systemu, który będzie rozwijany przez wymianę wkładki, talerza, akcesoriów izolujących oraz przedwzmacniacza phono.

Pokrywa przeciwkurzowa

Standardowo gramofon nie jest wyposażony w zintegrowaną pokrywę. Pro-Ject oferuje jednak kompatybilną, akrylową Cover it E, która zabezpiecza cały gramofon przed kurzem i posiada wycięcie umożliwiające wygodne prowadzenie przewodów.

Dla kogo Pro-Ject RPM 3 Carbon?

Pro-Ject RPM 3 Carbon będzie szczególnie interesującym wyborem dla użytkowników, którzy:

• szukają ambitnego, manualnego gramofonu Hi-Fi,

• oczekują 10-calowego ramienia,

• chcą korzystać z konstrukcji carbon/aluminium/żywica,

• cenią bardzo dobrą izolację silnika,

• chcą ograniczyć wpływ rezonansów mechanicznych,

• planują wykorzystanie wkładki MM lub MC,

• chcą rozwijać gramofon poprzez wymianę talerza i akcesoriów,

• posiadają odpowiedni przedwzmacniacz phono albo wzmacniacz z wejściem PHONO.

Najważniejsze zalety Pro-Ject RPM 3 Carbon

10-calowe ramię S – wykonane z carbonu, aluminium i żywicy, z procesem obróbki zwiększającym sztywność i tłumienie.

Odseparowany silnik synchroniczny – ograniczenie wpływu drgań silnika na talerz i ramię.

Precyzyjny generator AC – stabilna kontrola napędu.

Odwrócone łożysko talerza z ceramiczną kulką – ograniczenie tarcia i rumble.

Talerz MDF 300 mm z warstwą winylową – konstrukcja o dobrych właściwościach tłumiących.

Ortofon 2M Silver – fabrycznie montowana wkładka MM w odpowiedniej wersji gramofonu.

Magnetyczny anti-skating – precyzyjna kompensacja siły bocznej działającej na ramię.

TPE-damped counterweight – tłumiona przeciwwaga kontrolująca rezonanse.

Możliwość modernizacji – kompatybilność między innymi z akrylowym talerzem Acryl it RPM 3 Carbon.

Specyfikacja techniczna Pro-Ject RPM 3 Carbon